Ở trọ một mình nơi thành phố lạ, buổi tối hợp với những phim về người trẻ đang tìm chỗ đứng của mình mà giọng phim vẫn sáng: Whisper of the Heart (Lời thì thầm của trái tim) nếu bạn cần chút trong trẻo, Only Yesterday (Chỉ còn ngày hôm qua) nếu đang nhớ quê mà muốn nhớ cho nhẹ, và Begin Again nếu cần cảm giác thành phố lớn cũng có chỗ cho người mới tới. Những phim này không giả vờ rằng một mình là vui, nhưng cũng không kéo bạn chìm vào nó.
Phần dưới đi qua: buổi tối ở trọ khác buổi tối ở nhà ra sao, năm tác phẩm hợp hoàn cảnh này kèm lý do và ai nên để dành, cách xem trên điện thoại trong căn phòng nhỏ cho dễ chịu, những cái hay nhầm của người mới ra ở riêng, và khi nào nên đặt phim xuống để tìm người thật.
Buổi tối ở trọ khác buổi tối ở nhà
Ở nhà bố mẹ, buổi tối có tiếng tivi phòng khách, tiếng người gọi ăn cơm, tiếng em nhỏ hỏi bài. Lên thành phố ở trọ, buổi tối đầu tiên thường là lúc người ta nhận ra căn phòng im tới mức nào. Một gác xép mái tôn, một tấm nệm mỏng, chiếc điện thoại là màn hình duy nhất. Trời mưa thì tiếng mưa trên mái tôn rào rào, vừa vui tai vừa làm căn phòng nhỏ thêm.
Những tối như vậy, người ta hay mở điện thoại xem bất kỳ thứ gì cho có tiếng. Video ngắn nối đuôi nhau, một tiếng trôi qua không đọng lại gì, lúc tắt máy căn phòng còn trống hơn trước. Một bộ phim tử tế, chọn đúng, làm được việc khác: nó cho bạn hai tiếng ở bên những con người có tính cách, có câu chuyện, và khi hết phim bạn có một thứ để nghĩ, để nhớ, chứ không chỉ là tiếng ồn.
Điều đáng chú ý là chọn phim cho hoàn cảnh này không giống chọn phim cho người đang buồn. Bạn không nhất thiết buồn. Bạn chỉ đang ở một chỗ mới, chưa quen ai, chưa quen đường, và buổi tối hơi dài. Phim hợp nhất là phim kể về người cũng ở giữa những chuyển dịch như vậy, mà giọng kể thì ấm.
Một điều nữa: người ở trọ thường xem trên điện thoại, nằm hoặc ngồi trên nệm, và hay xem muộn vì đi làm về trễ. Vì vậy phim nên đọc được trên màn hình nhỏ, không cần nhìn chi tiết từng góc khung hình, không có những cảnh tối om khó thấy, và không làm bạn tỉnh như sáo lúc gần nửa đêm.
Năm phim cho buổi tối ở trọ
Whisper of the Heart (Lời thì thầm của trái tim). Phim hoạt hình Ghibli về một cô bé học cấp hai mê đọc sách ở vùng ven Tokyo, để ý thấy cùng một cái tên lặp lại trên thẻ mượn của những cuốn sách mình đọc. Có một tiệm đồ cổ, một bức tượng mèo, bài hát Country Roads được cô bé viết lại lời. Phim nói chuyện tìm xem mình giỏi gì và muốn làm gì, rất hợp người trẻ vừa rời nhà. Nhịp chậm, sáng, xem xong thấy muốn làm việc gì đó cho tử tế.
Only Yesterday (Chỉ còn ngày hôm qua). Phim của Takahata Isao về một cô nhân viên văn phòng ở Tokyo xin nghỉ phép về vùng quê giúp một gia đình thu hoạch hoa, và suốt chuyến đi cứ nhớ lại mình hồi học lớp năm. Phim đi chậm, nhiều cảnh đồng ruộng, có đoạn kể chuyện tuổi lớn ở trường. Hợp người ở trọ đang nhớ quê, vì nó cho bạn nhớ mà không xót.
Begin Again. Một cô gái viết nhạc mới tới New York, chia tay, gặp một nhà sản xuất âm nhạc đang lận đận, rồi hai người kéo nhau đi thu âm ngay trên phố. Thành phố trong phim vừa lớn vừa mở, đúng thứ người mới tới cần thấy. Nhiều bài hát, gần như không có cảnh căng.
Chungking Express (Trùng Khánh sâm lâm). Hồng Kông chật chội, đèn đường, quầy đồ ăn đêm, hai anh cảnh sát độc thân mỗi người một kiểu cô đơn. Vương Gia Vệ kể bằng những mảnh rời và một bài hát cứ lặp đi lặp lại. Hợp người thích không khí thành phố đêm; ai đang thấy rất trống trải thì chọn phim khác vì giọng phim khá man mác.
Midnight in Paris. Một người Mỹ lạc giữa Paris, mỗi đêm đi bộ lại rơi vào một thời khác. Phim nói chuyện không hài lòng với hiện tại và mơ về một thời "tốt hơn", kể theo kiểu hài nhẹ. Hợp những tối bạn thấy thành phố mới chưa phải của mình, vì nó nhắc rằng ai cũng từng là người lạ ở đâu đó.
Chọn phim theo việc bạn đang thấy tối nay
Ở trọ thì mỗi tối mỗi khác. Bảng dưới gợi cách chọn theo đúng cảm giác lúc đó, thay vì theo danh sách phim hay.
| Tối nay bạn thấy | Nên chọn | Để dành |
|---|---|---|
| Mới chuyển tới, còn lạ lẫm | Begin Again, Midnight in Paris: thành phố trong phim mở ra cho người mới | Phim về chia ly, xa cách |
| Nhớ nhà, nhớ cơm mẹ nấu | Only Yesterday: nhớ được mà không xót | Phim gia đình nhiều nước mắt |
| Chán việc, chưa biết mình muốn gì | Whisper of the Heart: chuyện tìm thứ mình giỏi | Phim về người thành công chóng mặt |
| Mất ngủ, muốn có không khí đêm | Chungking Express: thành phố đêm, nhạc lặp | Phim nhịp nhanh, nhiều tiếng động |
| Mệt, chỉ muốn cười | Một phim hài tình cảm quen như Notting Hill | Phim mới, nhiều nhân vật |
Bảng chỉ là gợi ý. Có tối bạn nghĩ mình nhớ nhà nhưng thật ra chỉ đang mệt, nên xem mười phút rồi đổi cũng chẳng sao. Quan trọng là đừng chọn phim theo việc người khác đang bàn tán, mà theo việc mình đang thấy.
Xem trên điện thoại trong phòng trọ cho dễ chịu
Phòng trọ nhỏ, màn hình nhỏ, nhưng vài điều chỉnh làm buổi xem khác hẳn:
- Dựng điện thoại lên một cái ghế đẩu hay chồng sách, đừng cầm tay suốt hai tiếng. Mỏi tay là lý do nhiều người bỏ phim giữa chừng.
- Ngồi tựa tường, kê gối sau lưng. Nằm hẳn xuống nệm để xem thường dẫn tới ngủ gục và thức dậy lúc nửa đêm với chiếc điện thoại còn sáng.
- Mái tôn mưa to thì dùng tai nghe, nhưng để âm lượng vừa phải. Đừng vặn to để át tiếng mưa, vì xem lâu tai sẽ mệt.
- Bật một ngọn đèn nhỏ, đừng xem trong bóng tối hoàn toàn. Ánh sáng chênh lệch giữa màn hình và căn phòng làm mắt nhanh mỏi.
- Tải phim trước khi về phòng nếu mạng nhà trọ chập chờn; những tối mưa nhiều người cùng dùng mạng nên rất dễ giật.
Nếu có thể, đầu tư một cái giá kẹp điện thoại rẻ tiền. Nghe có vẻ nhỏ, nhưng nó biến việc xem phim từ "cầm máy cho qua thời gian" thành một buổi xem đàng hoàng.
Những cái hay nhầm của người mới ra ở riêng
Xem phim để không phải nghĩ. Phim giúp được một tối, nhưng nếu tối nào cũng bật phim ngay khi về để khỏi đối diện với căn phòng im, bạn sẽ không bao giờ quen được với nó. Thử có vài tối không màn hình, nấu ăn, gọi điện, đọc sách.
Chọn phim buồn vì nghĩ mình đang buồn. Lạ chỗ khác với buồn. Mở phim về mất mát vào tuần đầu ở trọ dễ biến cảm giác lạ thành cảm giác cô đơn thật sự.
Thức khuya cày phim vì không ai nhắc đi ngủ. Ở nhà có người nhắc, ở trọ thì không. Ba tối liền ngủ lúc hai giờ sáng là đủ để cả tuần mệt, và mệt thì thành phố mới càng có vẻ khó sống.
Coi phim là bạn duy nhất. Phim là bạn đồng hành dễ chịu, nhưng nó không hỏi han lại bạn. Những người cùng dãy trọ, đồng nghiệp mới, nhóm bạn cùng quê ở thành phố mới là những người sẽ làm nơi này thành chỗ của mình.
Khi nào nên đặt phim xuống
Hầu hết những buổi tối trống ở trọ sẽ dần quen sau vài tuần, khi bạn có thói quen, có quán quen, có một hai người để nhắn tin. Phim giúp lấp những tối đầu tiên, và sau đó trở thành một thú vui chứ không phải một chỗ trốn.
Nhưng nếu nhiều tuần liền bạn thấy nặng lòng gần như mỗi tối, mất ngủ kéo dài, không muốn ăn, không muốn gặp ai, hoặc có lúc nghĩ tới chuyện làm hại bản thân, thì đây không còn là chuyện chọn phim. Hãy nói với một người thân mà bạn tin, gọi về nhà, tới cơ sở y tế gần nhất, hoặc gọi 115 nếu thấy nguy cấp, và đừng ở một mình trong những lúc đó. Không bộ phim nào thay được một người thật ngồi cạnh hay một người có chuyên môn lắng nghe.
Còn nếu chỉ là một tối hơi dài, hãy cứ chọn một phim sáng, pha cốc trà, kê gối, và để tiếng mưa trên mái tôn làm nhạc nền. Ở trọ một mình là một chặng, không phải mãi mãi.
Xem cùng một người ở xa
Một cách nhiều người ở trọ hay dùng mà ít ai nói tới: hẹn một người ở xa cùng xem một phim vào cùng một giờ. Em gái ở quê, người bạn thân học ở thành phố khác, mẹ nếu mẹ chịu ngồi xem. Hai bên cùng bấm nút lúc tám giờ, mỗi người một màn hình, xem xong nhắn cho nhau vài dòng: đoạn nào thích, nhân vật nào giống ai mình quen. Không cần gọi điện suốt buổi, chỉ cần biết ở đầu bên kia cũng có người đang xem cùng thứ mình xem.
Kiểu xem này hợp nhất với phim nhẹ và dễ bàn như Whisper of the Heart hay Begin Again, vì xem xong ai cũng có chuyện để kể mà không phải tranh luận gì nặng nề. Với người ở nhà, đây cũng là cách để biết bạn sống ra sao trên thành phố mà không phải hỏi dồn. Một bộ phim chung đôi khi mở ra những cuộc nói chuyện mà gọi điện bình thường không có.
Câu hỏi thường gặp
Ở trọ một mình buổi tối hay thấy trống thì nên xem phim gì?
Phim về người trẻ đang tìm chỗ đứng mà giọng vẫn sáng là hợp nhất, như Whisper of the Heart, Begin Again hoặc Only Yesterday. Chúng cho bạn bầu bạn mà không kéo bạn vào nỗi buồn.
Only Yesterday có hợp người đang nhớ quê không?
Hợp, vì phim kể chuyện một cô gái thành phố về vùng quê và nhớ lại tuổi nhỏ của mình với nhịp rất chậm, nhiều cảnh đồng ruộng. Phim cho bạn nhớ nhà theo kiểu dịu chứ không xót xa.
Xem phim trên điện thoại hai tiếng có mỏi mắt không?
Dễ mỏi nếu cầm tay, nằm xem hoặc xem trong phòng tối hẳn. Dựng điện thoại lên giá, ngồi tựa tường và bật một ngọn đèn nhỏ sẽ đỡ hơn nhiều.
Mới ra ở riêng có nên tối nào cũng xem phim không?
Không nên tối nào cũng vậy. Phim giúp những tối đầu bớt trống, nhưng xen kẽ vài tối nấu ăn, gọi về nhà, đi dạo quanh khu trọ sẽ giúp bạn quen nơi mới nhanh hơn.
Chungking Express có khó xem với người mới không?
Phim kể bằng những mảnh rời, máy quay rung, nên người quen phim có cốt truyện rõ có thể thấy lạ. Nếu bạn thích không khí thành phố đêm và nhạc thì sẽ rất dễ vào.
Khi nào cảm giác một mình ở trọ cần được để ý hơn?
Khi buồn kéo dài nhiều tuần, mất ngủ, không muốn ăn hay gặp ai, hoặc có ý nghĩ làm hại bản thân. Lúc đó hãy nói với người thân tin cậy, tới cơ sở y tế gần nhất hoặc gọi 115, đừng ở một mình.